| تبليغات | X |
دجبل: دشبل
دختر موئینه: دوشیزه
ددردونه: دردانه
دده: خواهر
در: بیرون
در: درز، لا
در: لا
در انظار: در نظر عام
در بچه: در کوچک
در کردن: بیرون کردن
در کردن: شلیک
دردندون : طحال
در غزیدن: پریدن
درنگوندن: لرزیدن
دروشیدن : لرزیدن
دروندن : پاره کردن
درک: در کوچک
دس نماز: وضو
دسو: شنا
دق: بغض
دل: دهل
دل: دیوانه
دلنگو: آویزان
دله: حلب، پیت
دماغ: دماغ
دمبل غازی: دنبالچه
دمله: سوراخ تنور
دند: دنده
دنگ: دسته هاون
دنگ: محکم
دواخونه : داروخانه
دو پینه: فحش دخترانه
دودس مسی: روغندان
دوری: بشقاب
دوفاق: دو شاخه
دوقالانی : دوشاخه
دولوک: قندان پارچه ای
دون: دانه
دونه کورک : جوش
دونی شکی: زگیل
دوول (بر وزن شهود): مترسک
دوول (بر وزن شهود) : دلو
دوولچه: پارچ آبخوری
دوون: دوان
دوکون: دکان
دید: دود
دیر: دور
دیش: شیر مادر
اینم یه سری از کلمات در زبان مردم آباده امیدوارم مقبول جوانان پژوهشگر شهرمون قرار بگیره
قسمت دوم
دیشو: دیشب
دیلچه: هواکش
دیلغ: گرد و غبار
دیله : زوزه
خاجی جه: جوجه تیغی
خاش: زیبا، قشنگ
خاش گوشت: لوزالمعده
خاشکه: کاش
خاغلته: خاک غلت ردن
خاکخل: خاکروبه
خاکیشتر: خاکستر
خالیگاه: تهیگاه
خدمتونه: خدمتانه، کادوی خانواده داماد به خانواده عروس
خردرونوک: آفتاب پرست
خرمن بهره: انعام در سر خرمن
خرند: سنگ دور حیاط
خروچیکک: جفتک چارکش
خروسوک: جیر جیرک
خشکه: چپق تمام گلی
خصم: جفت در زائو
خل خلوک: کار محرمانه
خلنگ : قدم
خنج: چنگول
خنگ: چنگول
خنگ: خواب قالی
خو: خواب
خوالو: خواب آلود
خود: با
خورند: اندازه، درخور
خوره(بروزن غوره): نوعی گونی
خونه: آشیانه
خیات : خیاط
خیار: خربزه
خیار بالنگ: خیار
خیچ چه : خیکچه
خیزم: هیزم
خیش: گاو آهن
حاشه: انکار
حافظ: خادم
حب: قرص
حسینوک: بخشی از کبد
حقا: تنی
چارسنگ: اجاق صحرائی
چارسی: آستانه در، چارسو
چاچو: رختخواب پیچ
چارقت: روسری
چاره: سرترازو
چال: کسی که موهای جلو پیشانی رو به بالا ست
چای غوره: چای دم نکشیده، تازه دم
چپق: سه گوش
چپل: کف زدن
چپون: چوپان
چر: چرا
چراغ فرمز: پریموس
چراغبون: چراغانی
چرکور: کثیف
چزک: پره های دنبه آب شده
چزه: خارو خاشاک
چش گرونه: کبریت
چش لک: کسی که حرف گوش نمی دهد
چش سفید: کسی که حرف گوش نمی دهد
چشوک: چشمک
چفت : دکمه
چفت غیبی : دکمه
چقد: چقدر
چقل: نوچ ، چسبو
چک: گردونه
چکلوک: دوغ سفت
چکنه : نوچ ، چسبو
چکی : الکی
چگن: سوراخ سوراخ
چمری: ریشه ، حباب گردسوز
چل: بغل
چل: دیوانه
چلیو: گرداب
چلت: گیسو
چنگ: جوانه
چنگ: نک، منقار
چنه : چانه
چوغ: چوب
چوغت: چوب خط
چوغور: گنجشک
چوغورسیاه: سار
چوله(بروزن کهنه): چلاق
چیش؟: چه چیز ؟
چیکوک : جوجه
جار: بانگ ، صدازدن
جاز: جهیز
جذول: جدول
جز: جوان
جزم کردن در: بستن در
جل خر دوز:
پالان دوز
جل دستگیره: قاب دستمال
جل و جا : جای خواب
جلاب: واحد گله گوسفند
جند: جن
جنگ: استکان
جنگ: سوزان
جنگله: گاو نر یکساله
جهده: جاده
جهندم: جهنم
جوز قند: گردو و شفتالوی خشک
جوغ: جوی
چوغن: هاون، هاون سنگی
جوم: جام
جومن مرگ: جوانمرگ
جی: جوع، گرسنگی
تئنک( بر وزن سرقت): ادا در اوردن
تابر: میان بر
تات: ترک
تاپو: خمره
تاج گذاری: نوعی پارچه برای چادر
تاچه:کیشه تزرگ کتانی
ناق: باز
تاق بل: باز تگذار
تاق گذاشتن: باز گذاشتندر
تال: تار.نخ
تاله: بوته
تاله زار: جالیز
تالیشوک: یک نخ درازو لاغر
تام: طعم . مزه
تبر تیشه: کلنگ
تبلوو: تابلو
تر: بغل دست
تر : غلت
تر کند ن وتوون خاشتن: بیخودی طلبکار بودن
تربه:توبره
تربیز: ترتچه
ترسوندن: له کردن
تر شاله:ترشی معده
ترمبه: تلمبه
تروند: غظاندن
ترونه بازی:چوگان
تریدن:غلتیدن
تسمه: کمربند
تغر: تگرگ
تغر: مقسم آب
تکرون: ته دیگ
تل : تپه
تل قوقی: تپه ای حومه آباده
تمبیدن: خراب شدن
تلنگ: خوشه کوچک انگور
تلنگک: تلنگر
تله: سمج
تله: قرض
تله: نرمه گوش
تمبیل: تپه
تمون: تنبان
تن: الت تناسلی دام ماده
تنابنده: شخص
تناف: طناب
تنگیدن: جهیدن
تنیر: تنور
تو: تا
تو چلتی: سنجاق سر
توره: روباه
توزه: سر شیر
توه: تابه
توو: تاب
توون: تاوان
تیارت: مشخده
تیارت: نمایش مسخره
تیت: توت
تیپا: اردنگی
تیدون: تون حمام
تیره: رگبار
تیسکالی: جفتک انداختن
تیش تیز: تیشه کوچک
تیغ: خورشد
تیله: توله
تیلیش زدن: ترکیدن
پ: پس
پ: پس
پاکوب: کفش
پار: وجین
پا سبک کردن: زائیدن
پت پتوک: درگوشی پچ پچ
پخشه: مگس
پخشه کور: پشه
پخمه: تنبل
پخه: کومه، بافه
پر: کهیر
پرت: پرتاب
پرت: گوشت نامرغوب
پرتو: پرتاب
پرچین: پرچ
پرسه: مجلس ترحیم
پیریشنه: عطسه
پرک: نخ
پیلته:فیتیله
پینه:پونه
پیک : پوک
پیک :پارو
پی:پیه
برک رفتن: ترسیدن
بشت: باران
بشن: اعضاء بدن
بغور: قورباغه
بقچه: سفره پارچه ای
بغره انداختن: ناراحت بودن
بلاله: بلال
بلغ بلغوک : حباب
بلوک: نان کوچک
بلک: برگ
بمبو : پمپ دستی
بنج : زنبور
بنج کافر : زنبور درشت
بند : سد
بند: طناب ، ریسمان
بندرراه: سر تا سر راه
بندیل: معطل ، منتظر
بنگ: بانگ فریاد
بنوشه: بنفشه
بوچ: چوب پنبه
بوخور: بخار
بخون: بخوان
بوز(بر وزن شوق): زبان گنجشک
بوش(بر وزن شوق): هرم آتش
بوش (بر وزن قوس): هرم آتش
بوگو: بگو
بون : بام
بونه: بهانه
به دلم برات شده-به دلم افتیده : آگاه شدم
بی بی : مادر بزرگ
بیدن: بودن
بسون : بگیر
بزور : بگذار
بیلوک: استخوان شانه
بینیک: چرخ ریسمان
بیویک: بیائید
بیی: بازو
بک: غورباغه
بی: بود
بی بی : جده
بی دس واره: چلفتی
بی شیریق: چلفتی
بادبادوک: مثانه
بار هشتن: پختن غذا
بار رفتن: سقط شدن جنین
بارزمین: هویج
بارگو: محل ورود آب به مزرعه
بارگاه سیلاخ کنوک: آبدزدک
بافور: وافور
بافه: دسته گندم
بالان: هواپیما
بالنگ: خیار سبز
بانگ: بانک
بووم: پدرم
بتکون: بریز
بج: دیم
بچ: زنبود عسل نوزاد
بخته: اخته
بخاب: بخواب
بد: زیر
بد خر: زیر گلو
بدیک: گلوله نخ
بر: گس
بر: برای اینکه
بٌر: واحد گله گوسفند
ور آمدن: فحل آمدن
بر: برو
بربر: زل زدن
برج: ماه خورشیدی
برجین: خرمن کوب
برشته:کندم بو داده
ام : عمو
انک: مسخره، دست انداختن
اٌو : آب
اوپز: آب پز
اوک: کوچک هر چیز(در انتهای اسم می آید)
اوگوشت: آبگوشت
اوار: آوار
اوس : آبستن
اووخت: آن وقت
اوسار: افسار
اوشو: حیاط
اوشوم(برو زن قرعه): آویشن
اوشون: (بر وزن گلگون) افشان
اوله: آبله
اومزوروک: اشکنه
ایشوم: احشام، ایل
ایه: این است
ای: آهای
ای: اگر
ای: این
ای گله : اینجا
اٌو : و
ابرده: چوب ریزه (آب آورده)
ابروشوم: ابریشم
اتفار: اطواد، ادا
اتل: ماشین
ادسی: الکی
ادووه: ادویه
اذون: اذان
ار: زیرا
ارجن: ارژن
ارسی: کفش
اروغه: آروغ
اریف: اریب
از او سر: از آن طرف
اسبوک چوقی: دوچرخه
اسدن: ستادن، گرفتن
اسدن: گرفتن
اسدی: گرفتی
اسخاره: استخاره
اٌشغال: آشغال
افتو: آفتاب
افتوی: آفتابی، کشمش خشک شده در آفتاب
افتیدن: افتادن
اقد: اینقدر
اقذر:زیاد
ال: خراب ، اوضاع ال، اوضاع خراب
الم: ارزن
النگ: علف
ادینگلو: الاکلنگ
دلنگوویز: آویزان
اله: کج
اله و بله: فلان و بهمان
الوار: آرواره
آواجی: خواهر
آقوجون: جد، پدربزرگ
آجٍر : آجٌر
آخره: آخور
آخوندوک: مانتیس
آدری: سرخجه
آدم دولت: کارمند
آرت: آرد
آسونه: آستانه
آسک: دست آس یا آسیاب
آسین: آستین
آش : پلو
آش پلا : آبکش
آغز: آغوز
آفتو: آفتاب
آفتو جنگ : آفتاب سوزان
آل: موجود افسانه ای ضد زائو
آلات: کهنه پارچه
آلاگارسون: آرایش
آلبالی: آلبالو
آرگ: کام، سقف دهان
آرمون: ویار-آرزو
آروغن: آرد و روغن، غذای عروس و داماد روز پس از عروسی
آریس: عروس
آریسوک: استخوان کشکک زانو
آزاد : فراوان
آزاغه: آذوقه
پرپروک: فرفره
آسه: آهسته
آلی زرد: آلو زرد
آلی سیا: آلوی سیاه رنگ
آم: اما
آماچوک : سوپ بیرمق با آرد
آمو: عمو
َآلش تاگشت: عوض
آلش: عوض
پَچُل= كثيف
رارچينِه=پله
كَََفتَر=كبوتر
مُونده=خسته
چوغور=گنجشك
پََسين=عصر
